Emekli Tuğgeneral Nejat Eslen, liberal dünyayı sürdürmek isteyen ve karşı çıkan aktörleri anlattı

Rusya’nın Ukrayna’ya yönelik 24 Şubat’ta başlattığı akınlar ile birlikte mevcut diplomasi tertibindeki yeni istikrarlar ortaya çıktı. Bu yeni istikrarlar ise II. Dünya Savaş’ında bu yana gelen iki kutup tertibine öteki bir boyut kattı. Kelam konusu kutup tertibini emekli Tuğgeneral Nejat Eslen, Cumhuriyet’e kıymetlendirdi. Birinci kutbun liderliğini ABD’nin yaptığını anlatan Eslen, “Bu kutba dahil olanlar ABD’nin II. Dünya Savaşı’ndan sonra kurduğu kurallara dayalı liberal dünya tertibinin devamını istek ediyor. NATO, AB, Asya-Pasifik’te Avusturalya, Japonya, Güney Kore, Ortadoğu’da İsrail bu kutbun kıymetli aktörleri. ABD’nin kurduğu ve sürdürmek istediği dünya nizamına karşı çıkanlar ise liderliğini Çin’in oluşturduğu ikinci kutup. Rusya’nın değerli bir aktör olduğu ikinci kutba İran ve Kuzey Kore de dahil. Vakit içinde BRICS* ülkeleri de bu kutba eklenebilir” dedi.

21. yüzyılın en kıymetli sorununu bu güç uğraşının nasıl gelişeceği ve nasıl sonuçlanacağı ile ilgili olduğunu kaydeden Eslen, “ABD, iki değerli jeopolitik sorun ile karşı karşıya; 75 yıl evvel kurduğu dünya nizamını sürdürmek ve global liderliğini korumak. Global liderliği sürdürmek tartıyla üretim kapasitesi ile ilgi olduğu halde, ABD sert güçle yani askeri tedbirlerle Çin’in yükselişini engelleyerek Rusya’nın dünyaya açılışını kısıtlayarak bu emeline ulaşmak istiyor. Bu nedenle de yeni stratejisi ile NATO kurallara dayalı dünya tertibini muhafaza misyonunu yüklendi. ABD, Asya-Pasifik’te üsleri, donanması ve müttefikleri ile çevreleyerek ve Jenerasyon Yol Girişimi’nin güzergahlarını tıkayarak Çin’in yükselişini frenlemeye çalışıyor” diye konuştu.

Sert güçle dünya nizamını muhafazanın mümkün olmadığını söyleyen Eslen, ABD’nin berbat yönetildiğini belirterek “Ülkenin altyapısı eskidi. Eğitim ve sıhhat sistemleri ABD halkını mutsuz ediyor. Beyaz Amerikalılar siyahilere ve Latinolara karşı hâlâ önyargılıyken silahlanma bu ülkede önemli bir probleme dönüşmüş durumda. Ayrıyeten Beyaz Anglo Sakson terör örgütlerinin sayısı giderek artarken büyük bir orduyu ve donanmayı idame ettirmek de zora girmektedir” tabirlerini kullandı. Eslen, ABD’nin sürdürmek istediği kurallara dayalı dünya sistemi nedeni ile günümüzde; yüzde 1’lik kesitin global servetin yüzde 50’sini, yüzde 10’luk bölümün yüzde 85, geriye kalan yüzde 90’lık kesitin ise yalnızca yüzde 15’ini denetim ettiğini söyledi.

BRICS*: Brezilya, Rusya, Hindistan, Çin ve Güney Afrika’nın ekonomilerini kastetmek için kullanılır. BRICS, bu ülkelerin İngilizce isimlerinin baş harflerinden oluşur.

YANIT BEKLEYEN SORULAR

ABD gayri safi ulusal borcunu ve her bir ABD ailesinin borç hissesini gösteren US National Debt Clock’un Temmuz 2022 datalarına nazaran ABD’nin;

– Ulusal borcu 30.5 trilyon dolar,

– Vatandaş başına borcu 91.700 dolar,

– Vergi mükellefi başına borcu 242.000 dolar,

– Toplam borcu 91.2 trilyon dolar,

– Federal bütçe açığı 1.7 trilyon dolar,

– Dış ticaret açığı 1.18 trilyon dolar,

– Çin’e karşı ticaret açığı 388 milyon dolar,

– Fakir sayısı 40.2 milyon,

– Sıhhat sigortası olmayan sayısı 27 milyon,

– Yiyecek yardımı alan sayısı 39.4 milyon,

– Milyoner sayısı ise 22 milyondur.

Bütün bu sayısal bilgilerin ABD’nin mevcut dünya tertibini sürdürmesinin ve global liderliğini müdafaasının güç olacağını gösterdiğini kaydeden Eslen, “ABD nin II. Dünya Savaşı’ndan sonra kurduğu dünya tertibi düzgün bir nizam midir? Bu nizam insanlık için hangi yararları sağlamış, hangi meselelere neden olmuştur? 75 yıllık bu tertip ve bu sistemin kuralları dünya barışını ve huzurunu sağlamaya kâfi midir; bu nizamın kuralları ve kurumları değişmeli midir? Dünya tertibi için global güç çabası Türkiye’yi nasıl etkileyecektir?” sorularının karşılıklarının aranması gerektiğine dikkat çekti.